Het huwelijk van prinses Irene

Als in 1964 een foto opduikt van prinses Irene biddend in een Spaanse katholieke kerk, is de schok in Nederland groot. Niemand wist dat de prinses zich had bekeerd tot het katholicisme. Het dringt bij publiek en politiek door hoe de vork in de steel zit: een dochter van de protestantse Nederlandse koningin trouwt met een katholieke Spaanse troonpretendent. Nederland is niet bereid een rooms-katholieke, mogelijke troonopvolgster te accepteren die ook nog eens koningin van Spanje zou kunnen worden.

Irene moet uiteindelijk afstand doen van haar rechten op de Nederlandse troon; haar familie mag niet bij het huwelijk aanwezig zijn. In de eerste aflevering van Koninklijke Kwesties komt de maker van die foto, de Spaanse fotograaf Jaime Peñafiel, voor het eerst aan het woord.

Peñafiel krijgt een telefoontje van Irenes Spaanse secretaresse om op een bepaald tijdstip naar de Geronimoskerk in Madrid te komen. Daar treft hij de prinses en haar secretaresse samen in gebed. "Ik denk: wat is hier aan de hand? Zij is de dochter van de koningin van Nederland." Het beeld van de 'betrapte prinses' haalt tot zijn trots de voorpagina van alle Nederlandse kranten.

De foto blijkt onderdeel van een zorgvuldig georkestreerde campagne van Irenes verloofde Carlos Hugo de Bourbon Parma om op de Spaanse troon te komen. Hij heeft daarvoor de goedkeuring nodig van dictator Franco. Een vrouw aan zijn zijde zou hem daarbij kunnen helpen. Het oog van de adviseur van Carlos Hugo valt op de jonge prinses Irene.

Zowel de liefdesrelatie als Irenes bekering tot het katholicisme blijven voorlopig onder de pet. Dictator Franco krijgt als eerste te horen dat Carlos Hugo wil trouwen met een katholieke prinses. In Nederland is dan nog niemand hiervan op de hoogte. Als het nieuws beetje bij beetje uitlekt, leidt dat tot grote irritatie bij het kabinet. Irene is immers tweede in lijn voor de troon. De zoon van toenmalig premier Victor Marijnen: "Er waren iedere keer verrassingen. Dan weer een foto, dan weer een bericht." Het kabinet dringt er zelfs op aan dat koningin Juliana en Beatrix tijdelijk niet samen vliegen. "Vallen die twee weg, dan is Irene koningin", noteert topambtenaar Van Nispen tot Pannerden in zijn dagboek.

Na nachtelijke onderhandelingen op paleis Soestdijk tussen kabinet en koningshuis wordt tenslotte besloten dat prinses Irene af zal zien van haar aanspraak op de Nederlandse troon. Het paar trouwt in Rome, maar Irenes familie mag daar van het kabinet niet bij zijn. Petra Brussaard die de plechtigheid als bruidsmeisje bijwoont: "Dan loop je daar op de mooiste dag van je leven…maar geen familie, geen ouders, geen zusjes, niks…"

Irenes studievriendin Petra Brussaard onthult hoe zij bij hun eerste ontmoeting aanwezig was en later fungeerde als 'bliksemafleider' bij geheime afspraakjes: "Het ging allemaal geheimzinnig, dat was niet makkelijk voor Irene." 

In Spanje spreken we de oud-correspondent Robbert Bosshart, die het als 18-jarige jongeling in Spanje meemaakte. Maar ook de zoon van de Nederlandse premier zoeken we op. Hij weet nog dat het vanaf de publicatie van de foto crisis was op het Catshuis...